MINARA
Abdest Nasıl Alınır?
Sırası, sayısı ve farz olan sınırlarıyla adım adım. Hanefî mezhebine göre, Diyanet İlmihali esas alınarak; diğer mezheplerdeki farklar ayrıca belirtildi.
Abdestin farzı dörttür
Bu dördü eksikse abdest tamam olmaz. Geri kalan adımlar sünnettir: sevabı ve sırası vardır, ama abdestin geçerliliği bu dört şarta bağlıdır. (Hanefî mezhebine göre.)
- Farz 1Yüzü yıkamakSaç bitiminden çene altına, kulaktan kulağa
- Farz 2Kolları yıkamakDirsekler yıkanan alanın içinde
- Farz 3Başı mesh etmekDörtte biri yeterlidir
- Farz 4Ayakları yıkamakTopuklar yıkanan alanın içinde
Adım adım sıra
Sünnetleriyle birlikte tam sıra on dört adımdır. Dördü farzdır ve altın işaretlidir.
Niyet
Abdest almaya kalben niyet edilir. Dille söylemek şart değildir.
Besmele
“Bismillâhirrahmânirrahîm” denir.
Eller, bileklere kadar
Parmak araları ovularak yıkanır. Yüzük varsa oynatılır ki su altına geçsin.
Misvak veya dişlerin temizlenmesi
Misvak yoksa diş fırçası ya da parmakla temizlenmesi bu sünnetin yerini tutar.
Ağza su almak — mazmaza
Sağ elle ağza su alınıp çalkalanır.
Burna su çekmek — istinşak
Sağ elle burna su çekilir, sol elle temizlenir.
Yüzü yıkamak
Yüzün tamamı, hiçbir yeri kuru kalmayacak şekilde yıkanır.
Farz olan sınırSaç bitiminden çene altına; bir kulak yumuşağından öbür kulak yumuşağına.
Sağ kolu yıkamak
Parmak uçlarından başlanır, kolun her yüzü ovularak yıkanır.
Farz olan sınırParmak uçlarından dirseğin üstüne — dirsek yıkanan alanın içindedir.
En sık atlanan yer: dirsek ve kolun arka yüzü.
Sol kolu yıkamak
Sağ kolla aynı sınır ve aynı sayı.
Başı mesh etmek
Eller ıslatılır, başın üstü sıvazlanır. Yıkama değil meshtir: su akıtılmaz, ıslak el gezdirilir.
Farz olan miktarBaşın dörtte biri. Tamamını mesh etmek sünnettir.
Kulakları mesh etmek
Şehadet parmakları kulak deliklerine, baş parmaklar kulak arkasına gelecek şekilde mesh edilir.
Kulaklar için yeniden su alınmaz; başın meshinden kalan ıslaklık kullanılır.
Boynu mesh etmek
Elin dış yüzüyle ense ve boyun mesh edilir.
Sağ ayağı yıkamak
Parmak araları sol elin küçük parmağıyla ovulur.
Farz olan sınırParmak uçlarından topuk kemiğinin üstüne — topuk yıkanan alanın içindedir.
En sık atlanan yer: topuk ve parmak araları.
Sol ayağı yıkamak
Sağ ayakla aynı sınır ve aynı sayı. Abdest burada tamamlanır.
Mezhep farkları
Sıra Hanefî mezhebine göredir. Diğer mezheplerde adımların derecesi değişir: sıra aynı kalır, hüküm değişir.
Niyet farz mıdır?
- Hanefî
- Sünnettir. Niyetsiz alınan abdest de geçerli sayılır.
- Şafiî · Mâlikî · Hanbelî
- Farzdır; niyet olmadan abdest tamam olmaz.
Sıraya (tertip) uymak şart mıdır?
- Hanefî
- Sünnettir.
- Şafiî
- Farzdır; sıra bozulursa abdest yeniden alınır.
Ara vermeden almak (muvâlât) gerekir mi?
- Hanefî · Şafiî
- Sünnettir.
- Mâlikî · Hanbelî
- Farzdır; uzuvlar kurumadan tamamlanması gerekir.
Başın ne kadarı mesh edilir?
- Hanefî
- Dörtte biri farzdır.
- Şafiî
- Bir kısmının mesh edilmesi yeterlidir.
- Mâlikî · Hanbelî
- Başın tamamı mesh edilir.
Sık sorulanlar
Abdestin farzı kaçtır?
Hanefî mezhebine göre dörttür: yüzü yıkamak, kolları dirseklerle birlikte yıkamak, başın dörtte birini mesh etmek, ayakları topuklarla birlikte yıkamak.
Başın tamamını mesh etmek gerekir mi?
Hanefî'de farz olan miktar dörtte biridir; tamamını mesh etmek sünnettir. Mâlikî ve Hanbelî'de tamamı mesh edilir.
Kulakları mesh etmek için yeniden su alınır mı?
Hanefî'de alınmaz; başın meshinden kalan ıslaklık yeterlidir.
Mesh ile yıkamak arasındaki fark nedir?
Yıkamada su uzuv üzerinden akar; meshte su akıtılmaz, ıslak el uzuv üzerinde gezdirilir. Baş, kulaklar ve boyun mesh edilir.
Su bulunmadığında ne yapılır?
Şartları varsa teyemmüm yapılır; teyemmüm abdestin yerine geçer.
İlgili sayfalar
Abdestin tamam — sıra namazda
Minara vaktin girdiğini bildirir, bulunduğun yerden kıble yönünü gösterir. Reklamsız, gizlilik öncelikli, ücretsiz.
Bilgilendirme
Kaynak: Diyanet İşleri Başkanlığı, İlmihal I — İman ve İbadetler, “Abdest” bölümü.
Bu sayfa fetva değildir. Sıralamayı ve farz sınırlarını hatırlatan bir rehberdir. Kendi durumunuza özel bir sorunuz varsa müftülüğe veya ehil bir kişiye başvurun.